Bij de tandarts zit de mondhygiëniste op haar praatstoel. Terwijl ze het tandsteen weghaalt en mijn gebit opnieuw polijst, vertelt ze over haar twee zonen. Ze hebben allebei een technische knobbel, maar de een doet HBO en de ander ‘maar’ MBO, zegt ze. De opmerking doet me van verbazing bijna uit de stoel vallen. Hoezo ‘maar’?  Wat mij betreft hebben haar twee kinderen dus weliswaar evenveel gevoel voor techniek maar op een verschillende manier! De herinnering speelt me parten bij de nieuwste cijfers van het CBS: de pensioenkloof tussen hoog- en laagopgeleiden groeit.

Felle reacties interview Marlies Pernot

Die kloof voelde ik ook in de -soms felle- reacties op het interview dat Marlies Mielekamp onlangs had met de immer actieve Marlies Pernot, oud-directeur van de Vereniging Eigen Huis.  “Mijns inziens geen zware baan, die ze had”, schrijft Hennie Vork en Netty ter Veen valt haar bij: “Sommige mensen hebben hun hele leven zwaar werk verricht.” Waarmee ze aangeeft dat die mensen geen energie meer hebben voor vrijwilligerswerk zoals Marlies Pernot nu nog voor Vluchtelingenwerk verricht.

Interview met oud-directeur Marlies Pernot riep felle reacties op.

Lager opgeleiden leven korter en ongezonder

Helemaal onterecht zijn hun opmerkingen niet, blijkt dus uit de nieuwste cijfers. ‘Lager’ opgeleiden sterven gemiddeld jaren eerder en zijn jaren langer ongezond dan ‘hoger’ opgeleiden. Zou die pensioenkloof ook te maken hebben met de mindere waardering die er volkomen onterecht nog steeds bestaat in onze samenleving voor mensen die een ambacht als loodgieter, monteur, verzorgende of supermarktmedewerker uitoefenen? Daar ga je je beslist niet beter door voelen.

Alsof ik niet trots kan zijn op verkoper

Een bevriende aannemer roert in zijn kop koffie bij ons aan tafel en spreekt daarna zijn bewondering uit voor mijn man, omdat die zo goed met cijfers is. “Hij is veel slimmer dan ik,” zegt hij ronduit. “Hoezo?” vraag ik hem. “Jij bent toch ook knap? Wij snappen niet waar de lekkage onder ons dak vandaan komt. Jij wel en je kunt het nog maken ook!” In dezelfde serie herinneringen, raakt de opmerking van mijn zoon me als hij op de afstudeerborrel van zijn oudste zus, een beetje dronken tegen me zegt: “Heeft er tenminste een van je kinderen wat bereikt.” Alsof ik niet trots op hem zou zijn, omdat hij verkoopmedewerker is!

Door lage waardering is er nu een tekort aan mensen zoals tegelzetters. Foto: Flickr.com/Marco Verch.

Ik verbaas me over ouders die leerkrachten op school onder druk zetten om hun kinderen maar naar gymnasium, vwo of op zijn minst havo te sturen. Worden hun kinderen daar altijd gelukkiger van? Bovendien hebben we door deze ouderlijke ambities een ernstig tekort aan mensen in ‘gewone’ beroepen.

Voorstel: iedereen 45 jaar werken

Een troost is er; daardoor gaat de beloning van stukadoors, tegelzetters en loodgieters wel omhoog. Nu nog een goed pensioen en AOW regelen, zodat ‘lager’opgeleiden ook voldoende tijd krijgen om te genieten. In De Telegraaf deed hoogleraar Pensioenrecht Herman Kapelle naar aanleiding van de pensioenkloof alvast een voorzet tot een oplossing. Want we komen nooit uit de discussie over wat nu wel en geen zwaar beroep is, hoe hoogopgeleid de gesprekspartners ook zijn.

Hoogleraar Fiscaal Pensioenrecht Herman Kapelle.

Wordt de pensioenkloof kleiner…

Gewoon een afgeronde arbeidsduur instellen, adviseert hoogleraar Kapelle. Iedereen 45 jaar werken. Dat is automatisch in het voordeel van ‘lager’ opgeleiden. Die gaan immers eerder werken. En als ze nu ook nog wat meer preventieve gezondheidszorg krijgen, wordt die pensioenkloof misschien toch wel kleiner…